برای مشاهده نتایج کلید Enter و برای خروج کلید Esc را بفشارید.

چرا باید با خودنویس بنویسیم؟ | نوشتن با خودنویس تمرینی برای نوشتن

[مدت‌زمان خواندن: ۳ دقیقه]

احتمالاً عنوانِ این متن برای عاشقانِ خودنویس وسوسه‌انگیز باشد. اما روی صحبتم با شیفتگان خودنویس نیست. می‌دانید چرا باید با خودنویس بنویسیم؟

شتابِ یاوه‌گویانه

نوشتن با خودنویس برخلافِ نوشتن با ابزارهای دیجیتال، کُند است و گاهی باعث درد انگشتان هم می‌شود. اگرچه نوشتن با لپتاپ و روی صفحۀ نوری (کاری که خودم همین الان دارم انجام می‌دهم) کارها را آسان‌تر کرده و به فرایندِ نوشتن سرعت بخشیده، این سرعت، مصون از فساد نیست.

شتاب در نوشتن، منتشرکردن و بازخورد گرفتن، بدی‌های خودش را به‌دنبال داشته:

  • امکان تأمل در نوشتن و خواندن را کم کرده (چون مدام حس می‌کنیم باید به همه چیز سرعت ببخشیم، مبادا عقب بیافتیم)
  • فرصتِ بازخوانی را حذف یا کم کرده (چون دل‌مان می‌خواهد فوری حرف بزنیم و بنویسیم و منتشر کنیم و بازخورد بگیریم)
  • فرایندِ انتخابِ کلمه را چنان تند کرده که از همۀ ظرفیت ذهن برای جستجوی کلمه و انتخابِ بهترین واژه استفاده نمی‌کنیم. یعنی: دمِ دستی‌ترین را انتخاب می‌کنیم و کمتر به واژگانِ مناسب‌تر فکر می‌کنیم.
  • به همه فرصت داده بنویسند؛ حتی اگر سوادِ نوشتن نداشته باشند. (منظورم سواد ابتدایی نیست)

ابزارهای نوشتن و دخالت در فرایند مغز

همانطور که نوشتن و خواندن با ابزارهای دیجیتال (اعم از کامپیوتر و موبایل و تبلت و بوک‌ریدر) فرایندهای مغزی ما را دستکاری می‌کنند (چون مغز ما را وادار می‌کنند به‌گونه‌ای جدید و متفاوت از گذشته عمل کنیم و برای حل مسئله‌ها شیوه‌هایی که آن‌ها ابداع کرده‌اند را پیش بگیریم)، خودنویس هم همینطور عمل می‌کند؛ با این تفاوت در ما در این فرایند صاحب‌اختیارتر هستیم.

یک مطلب در همین زمینه:  نقد و منتقد را رها کن رئیس! بنویس، بنویس

خودنویس چطور در فرایند مغزی ما دخالت می‌کند؟

بیایید به تفاوتِ کار با ابزار دیجیتال و خودنویس نگاهی بیاندازیم:

ویژگی‌های نوشتن با ابزار دیجیتال

  • سرعت
  • امکان غلط‌گیری آسان
  • امکان تصحیح و ویرایش بعد از انتشار (نامحدود)

ویژگی‌های نوشتن با خودنویس

  • سرعت پایین
  • غلط‌گیری امکان‌پذیر نیست
  • ویرایش و تصحیح بعد از ویرایش ناممکن است

خواه‌ناخواه وقتی با قلم می‌نویسیم، احتیاط بیشتری خرج می‌کنیم، چون می‌دانیم ویرایشی در کار نیست. وقتی قرار است یک متنِ عمومی یا دارای مخاطبِ خاص بنویسیم، می‌دانیم که برگشت یا امکانِ ویرایش وجود ندارد. بنابراین همۀ زورمان را می‌زنیم تا خرابکاری به بار نیاوریم.

از این گذشته، کُندی در این نوع از نوشتن (و نه حتی با روان‌نویس و خودکار) وادارمان می‌کند جستجوی ذهنی عمیق‌تری برای یافتنِ بهترین واژه داشته باشیم.

همۀ این‌ها، فرایند مغزمان را در زمانِ نوشتن تغییر می‌دهد. کُندنویسی و پروا و عاقبت‌اندیشی، در نهایت کمک می‌کند تا متنی پیراسته‌تر و فکرشده‌تر داشته باشیم.

نوشتن با خودنویس و تأثیر آن برای یک نویسنده

خودنویس
حقیقتاً زیبا نیست؟

انتظار ندارم در این روزگار کسی رمانش را با خودنویس بنویسد.

خودم هم حوصلۀ چنین کاری را ندارم. دستم هم زود خسته می‌شود چون از نوجوانی عادت کرده‌ام تایپ کنم و سرعتِ تایپم هم بالاست. با

این حال همواره به هنرآموزانِ دوره‌های داستانم و به‌خودم پیشنهاد کرده‌ام یک دفتر یادداشت شخصی و یک خودنویس داشته باشیم.

نوشتنِ روزانه با خودنویس نوعی ورزش‌دادن مغز است. کمک‌مان می‌کند تا فنون مختلف نوشتاری را بیازماییم و کلماتِ مختلفی را از گنجینۀ واژگان‌مان فراخوانی کنیم.

این تمرینِ مهم و سرنوشت‌ساز، حتماً در زمانِ نوشتنِ یک رمان با کامپیوتر خودش را نشان می‌دهد.

کدام بهتر است؟ خودکار، روان‌نویس یا خودنویس؟

نیازی نیست عقب‌گرد کنیم. نوشتن با قلم برای یک نویسنده یک تمرین حسابی است؛ تمرینی که ابداً نباید ترک شود. با این حال فکر می‌کنم باید این نکته را به ده فرمان برای نویسنده شدن اضافه کنم!

احتمالاً عنوانِ این متن برای عاشقانِ خودنویس وسوسه‌انگیز باشد. اما روی صحبتم با شیفتگان خودنویس نیست. می‌دانید چرا باید با خودنویس بنویسیم؟

یک مطلب در همین زمینه:  نویسنده مخاطب دارد نه هوادار

در این نوشته می‌خوانید:

شتابِ یاوه‌گویانه

نوشتن با خودنویس برخلافِ نوشتن با ابزارهای دیجیتال، کُند است و گاهی باعث درد انگشتان هم می‌شود. اگرچه نوشتن با لپتاپ و روی صفحۀ نوری (کاری که خودم همین الان دارم انجام می‌دهم) کارها را آسان‌تر کرده و به فرایندِ نوشتن سرعت بخشیده، این سرعت، مصون از فساد نیست.

شتاب در نوشتن، منتشرکردن و بازخورد گرفتن، بدی‌های خودش را به‌دنبال داشته:


اگر این نوشته مفید بود، با همرسانی آن، به ادامۀ نشر محتوای مفید کمک کنید.

ورود مشترکان

یا همین امروز مشترک شوید و از مطالب ویژۀ کاغذ استنسیل بهره ببرید:

پسران سالخورده از گرد راه رسیدند

پسران سالخورده حسام الدین مطهری
برخی از کتاب‌های من
کلت ۴۵ کلت ۴۵
reviews: 13
ratings: 59 (avg rating 3.69)

تذکره اندوهگینان تذکره اندوهگینان
reviews: 13
ratings: 28 (avg rating 4.18)

درخت به درخت به
reviews: 3
ratings: 16 (avg rating 3.31)

پادکست

اشتراک مطالب ویژه

کاغذ استنسیل مطالبِ ویژه‌ای برای مشترکان منتشر می‌کند. شما هم می‌توانید مشترک کاغذ استنسیل شوید و مطالب ویژه را کامل بخوانید.

شتابِ یاوه‌گویانه

نوشتن با خودنویس برخلافِ نوشتن با ابزارهای دیجیتال، کُند است و گاهی باعث درد انگشتان هم می‌شود. اگرچه نوشتن با

ابزارهای نوشتن و دخالت در فرایند مغز

همانطور که نوشتن و خواندن با ابزارهای دیجیتال (اعم از کامپیوتر و موبایل و تبلت و بوک‌ریدر) فرایندهای مغزی ما

خودنویس چطور در فرایند مغزی ما دخالت می‌کند؟

بیایید به تفاوتِ کار با ابزار دیجیتال و خودنویس نگاهی بیاندازیم:

ویژگی‌های نوشتن با ابزار دیجیتال

سرعتامکان غلط‌گیری آسانامکان تصحیح و ویرایش بعد از انتشار (نامحدود)

ویژگی‌های نوشتن با خودنویس

سرعت پایینغلط‌گیری امکان‌پذیر نیستویرایش و تصحیح بعد از ویرایش ناممکن است

نوشتن با خودنویس و تأثیر آن برای یک نویسنده

حقیقتاً زیبا نیست؟

کدام بهتر است؟ خودکار، روان‌نویس یا خودنویس؟

نیازی نیست عقب‌گرد کنیم. نوشتن با قلم برای یک نویسنده یک تمرین حسابی است؛ تمرینی که ابداً نباید ترک شود.

  • شتابِ یاوه‌گویانه
  • ابزارهای نوشتن و دخالت در فرایند مغز
  • خودنویس چطور در فرایند مغزی ما دخالت می‌کند؟
  • ویژگی‌های نوشتن با ابزار دیجیتال
  • ویژگی‌های نوشتن با خودنویس
  • نوشتن با خودنویس و تأثیر آن برای یک نویسنده
  • کدام بهتر است؟ خودکار، روان‌نویس یا خودنویس؟